Oran Orantı Nasıl Hesaplanır? Doğru ve Ters Orantı Formülleri
2 Aralık 2025 | Hesapla Online Editörü
Günlük hayatta alışverişten yemek tariflerine kadar her yerde karşımıza çıkan doğru ve ters orantı kurallarını içler dışlar çarpımıyla öğrenin.
Oran, aynı birimden iki çokluğun birbirine bölünerek karşılaştırılmasıdır. İki veya daha fazla oranın birbirine eşitliğine ise Orantı denir. Yemek yaparken porsiyon ayarlamaktan, araçların yakıt tüketimini bulmaya kadar günlük hayatın her alanında bu matematiksel mantığı kullanırız.
Doğru Orantı Nedir ve Nasıl Hesaplanır?
İki değişkenden biri artarken diğeri de aynı oranda artıyorsa veya biri azalırken diğeri de aynı oranda azalıyorsa buna Doğru Orantı denir. İçler Dışlar Çarpımı (Çapraz Çarpım) yöntemiyle çözülür.
3 kg elma 60 TL ise, 5 kg elma kaç TL'dir?
3 kg ---> 60 TL
5 kg ---> X TL
Çapraz Çarpım: 3 × X = 5 × 60 => 3X = 300 => X = 100 TL
Ters Orantı Nedir ve Nasıl Hesaplanır?
İki değişkenden biri artarken diğeri aynı oranda azalıyorsa buna Ters Orantı denir. Genellikle işçi-havuz problemleri veya hız-zaman (araç hızı artarsa varış süresi kısalır) gibi problemlerde karşımıza çıkar. Karşılıklı (Düz) Çarpım yöntemiyle çözülür.
Bir işi 4 işçi 15 günde bitiriyorsa, aynı işi 6 işçi kaç günde bitirir?
4 işçi ---> 15 gün
6 işçi ---> X gün
Düz Çarpım: 4 × 15 = 6 × X => 60 = 6X => X = 10 Gün
Orantı Sabiti (k) Kavramı
Bir orantıda pay ve paydanın birbirine bölünmesiyle elde edilen sabit değere orantı sabiti denir ve genellikle (k) harfiyle gösterilir. A/B = C/D = k. Bu sabit, örneğin bir haritadaki ölçek oranını (1/100.000 gibi) ifade edebilir.
Sıkça Sorulan Sorular
İlgili Blog Yazıları
Rakamı Yazıya Çevirme TL Formülü: Excel'de Para Tutarı Dönüştürme
Excel'de TL para tutarını yazıya çevirme formülü, VBA makro kodu ve online araç alternatifleri. Muha...
Yazıyı Rakama Çevirme: Metin İçindeki Sayıları Sayısal Değerlere Dönüştürme
Yazıyla ifade edilmiş sayıları rakama çevirmeyi öğrenin. NLP algoritmaları, örnek metin çözümlemeler...
Yüzde Hesaplama Nasıl Yapılır? Formül ve Örnekler
Yüzde hesaplama formülünü öğrenin, günlük hayatta indirim, zam ve oran hesaplamalarını kolayca yapın...
Banka Faizi Nasıl Hesaplanır? Basit ve Bileşik Faiz Rehberi
Basit faiz ve bileşik faiz arasındaki farkı öğrenin, mevduat ve kredi faizini kendiniz hesaplayın, ö...